نيكان است از سعادت و نعمت و جوار پاكان و مقرّبان درگاه خدا برخوردار مىشود و اگر از بدان است در نقمت و عذاب و مصاحبت شياطين و پيشوايان ضلال مىگذراند . خداى متعال در وصف حال گروهى از اهل سعادت مىفرمايد : وَلَا تَحْسَبَنَّ الَّذِينَ قُتِلُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ أَمْوَاتاً بَلْ أَحْيَاءٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ يُرْزَقُونَ * فَرِحِينَ بِمَا آتَاهُمُ اللَّهُ مِن فَضْلِهِ وَيَسْتَبْشِرُونَ بِالَّذِينَ لَمْ يَلْحَقُوا بِهِم مِن خَلْفِهِمْ أَلَّا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُونَ » « 1 » و هرگز گمان مبر آنان كه در راه خدا كشته شدند مرده‌اند ، بلكه زنده‌اند و نزد پروردگارشان روزى داده مىشوند . * در حالى كه خدا به آنچه از بخشش و احسان خود به آنان عطا كرده شادمانند و براى كسانى كه از پى ايشانند و هنوز به آنان نپيوسته‌اند [ و سرانجام به شرف شهادت نايل مىشوند ] شادى مىكنند كه نه بيمى بر آنان است و نه اندوهگين مىشوند . در وصف حال گروهى ديگر كه در زندگى دنيا از مال و ثروت خود استفاده مشروع نمىكنند مىفرمايد : حَتَّى إِذَا جَاءَ أَحَدَهُمُ الْمَوْتُ قَالَ رَبِّ ارْجِعُونِ * لَعَلِّي أَعْمَلُ صَالِحاً فِيَما تَرَكْتُ كَلَّا إِنَّهَا كَلِمَةٌ هُوَ قَائِلُهَا وَمِن وَرَائِهِم بَرْزَخٌ إِلَى يَوْمِ يُبْعَثُونَ » « 2 » [ دشمنان حق از دشمنى خود باز نمىايستند ] تا زمانى كه يكى از آنان را مرگ در رسد ، مىگويد : پروردگارا ! مرا [ براى جبران گناهان و تقصيرهايى كه از من سر زده به دنيا ] بازگردان ؛ * اميد است در [ برابر ] آنچه [ از عمر ، مال و ثروت در دنيا ] واگذاشته‌ام كار شايسته‌اى انجام دهم . [ به او

--> ( 1 ) - آل عمران ( 3 ) : 169 - 170 . ( 2 ) - مؤمنون ( 23 ) : 99 - 100 .